www.heratonline.com


بیاد قیام بیست و چهارم حوت 1357 هرات باستان
نویسنده : محمد یوسف قوام احراری

هرات که یکی از شهر های باستانی کشور ماست ، از قدیمی ترین مراکز تمدن آسیا و جهان بشما ر میرود. تاریخ نویسان در مورد بنای این شهر روایاتی مختلف دارند . بعضی بنای آنرا در عهد طهمورث بن هوشنگ ، بعضی بنای آنرا پس از بنای شمیران که بعد از طوفان حضرت نوح علیه السلام در خراسان ساخته شد و بعضی هم بنای آنرا مر بوط اسکندر میدانند. اماعده دیگری از مورخین کیفیت بنای این شهر را به حواریان حضرت عیسی (ع) نسبت میدهند ، در حالیکه دسته دیگری میگویند هرات را آن ذوالقرنینی ساخته است که ذکر او در کلام مجید آمده است. سیاوش ابن کیکاوس و دارا بن دارا هم از جمله کسانی هستند که بنای هرات را عده به ایشان منسوب مینمایند.

هرات در طول تاریخ مهد علم و دانش ، شعر وادب و آزادیخواهی بوده است و موقعیت استراتیژیک این شهر آن را همواره مورد تاخت و تاز بیگانگان و متجاوزان قرار داده است. گر چه کشور گشایان و ستمگرانی چون هخامنشیان ایران ، اسکندر ، چنگیزیان، قاجاریان ایران ، انگلیسها ، روسها، پاکستانیها و غیره با قتل و غارت و رعب و وحشت بطور مقطعی بر این خطه چیره شده اند اما سر انجام با همت فرزندان آزاده این خطه طعم تلخ شکست و ذلت را چشیده اند. هرات روزگاری مرکز امپراطوری بزرگی بوده که فرزندانش یعنی تیموریان در راس آن قرار داشته اند و زمانی هم پایتخت خراسان بزرگ. بعد ها هم که مرکزیت تیموریان گردیده یک دوره طلائی را از نظر غنامندی علمی و فرهنگی سپری کرده است.

دشمنان این سرزمین که در طول تاریخ توان تحمل رشد و شگوفائی این مرز و بوم را نداشته اند همواره تلاش نموده اند تا افتخارات مردم دلیر و آزاده این منطقه را به تاراج و نابودی بکشانند و از آن بعنوان معبری برای رسیدن به آرزو های شان استفاده نمایند. از همین جا است که زمانی آنرا چنگیزیان به آتش کشیده و قتل عام را در آن براه انداخته اند و زمانی هم روسها و پاکستانیها قتل و غارت و ویرانی را در آن به نمایش گذاشته اند که در هر مرحله متجاوزین با مقاومت سر سختانه فرزندان صدیق این دیار روبرو گردیده اند.

آری! درست بیست و هفت سال قبل یعنی زمانی که سایه اختناق و وحشت کمپ شکست خورده سوسیالیزم بر فراز شهر آزادگان یعنی هرات باستان گسترده شده بود ، مردم فداکار این خطه خود را برای یک قیام سرنوشت ساز آماده میکردند تا همچون نیاکان خویش ورق پر افتخار و زرین دیگری را بنام این سرزمین رقم زنند و این بود که قیام بیست و چهارم حوت هرات باستان بوقوع پیوست.

شهید محمد افضل شهیر ، مرحوم مولوی عبدالعزیز خطیب مسجد جامع، مولوی بهاءالدین واعظ مسجد جامع، سیدعبدالرحیم آثمی خلیفه نوین، شهید قاری ابوبکر مسرور غوریانی و عبدالباقی جان حضرت از شخصیت های موثر در ایجاد این قیام گفته شده اند که در ابتدای زمستان 1357 درین راه کار خود را آغاز نموده بودند تا زمینه این قیام در بهار سال 1358 آماده گردد. اما مظالم و اختناق رژیم این حرکت را جلوتر از زمان پیش بینی شده مساعد ساخت.

اولین حرکت ایثار گرانه مردم در قریه سلیمی ولسوالی پشتون زرغون یا شافلان هرات بروز نهم حوت 1357 صورت گرفت. درین روز که عوامل رژیم به منظور بردن اجباری زنان به کورسهای نام نهاد سواد آموزی آمده بودند و در واقع میخواستند با توهین به مقدسات و عنعنات مردم، غرور مردم آزاده آندیار را در هم شکنند با خشم و قیام مرد م متدین آن منطقه روبرو گردیدند.

آوازه این حرکت قهرمانانه در شهر و اطراف هرات - قیام را نزدیکتر و نزدیکتر ساخت. قیام ها و مقاومت های مردمی در ولسوالی های هرات آغاز یافت. قیام مردم غوریان بروز هجدهم حوت و قیام مردم زنده جان بروز نزدهم حوت صورت گرفت و روز به روز این حرکت به جانب شهر کشیده شد. آری! در پنجشنبه خونین یعنی 24 حوت 1357 مردم فداکار هرات با چوب و بیل و کلنگ بر مدرن ترین تانک های روسی هجوم میبرند و نیروی ایمان را به نمایش میگذارند و با وجودیکه هزاران تن از مردم قهرمان هرات بشهادت می رسند ، این حرکت لحظه به لحظه موج گسترده تری را بخود میگیرد و مراکز قاتلین مردم یکی بعد دیگری فتح میگردد.

جمعه خونین آغاز میشود و قیام همچنان ادامه می یابد . تانک های تی 62 ، هیلیکوپتر های جنگی ام آی 24 ، جت های جنگنده میگ 21 ، میگ 23 ، و اس یو 22 با آنکه هزاران تن مود منفجره را بر مردم و بر خانه و کاشانه شان میریزند - کاری را از پیش برده نمیتوانند و فرزندان با غیرت هرات حماسه آفرین چون گل محمد تیزانی ، حاجی علی خان سنوگرد، خارنوال نثار احمد مهاجر، معلم عبدالعلی ، معلم محمد آصف شهید ، احمد خان ده نوی، غلام جان سفیدروانی، صفی الله جان افضلی ، حاجی عبدالله جان حوض کرباس، معلم سید فغفور، صبغت الله و عزت الله فرزندان مولوی عبدالعزیز خطیب مسجد جامع، شریف طبیب زاده، عبدالاحد زیارتجاهی ، کما ل الدین غلبه گز، حاجی محمد ایوب کر و .... افتخار می آفرینند.

درین وقت است که جنرال های خلقی و پرچمی و روسی بشمول نظیف الله نهضت والی رژیم و سید مکرم قوماندان فرقه 17 تحت ریاست جنرال روسی یعنی جنرال ویسلوویچ تصمیم میگیرند تا با شیوه قتل عام مردم از پیشرفت و گسترش بیشتر قیام جلوگیری نمایند . همین جااست که در شنبه خونین یعنی 26 حوت 1357 قیام صاحب منصبان مسلمان فرقه 17 هرات آغاز میشود که در اولین مرحله سالون جلسات روسها و نوکران شان را مورد حمله قرار میدهد و توطئه شان در جهت قتل عام بیشتر مردم نقش بر آب میگردد.

میر محمد صدیق فرهنگ در کتاب افغانستان در پنج قرن اخیر در مورد قیام افسران مسلمان فرقه 17 مینویسد : " در پیوستن فرقه نظامی به مجاهدین نقش فعال را جگتورن محمد اسماعیل، جگرن عبدالعزیز، جگتورن نوراحمد، دگرمن محمد انور نصرتی ، جگتورن علاوالدین، جگرن شایسته ، تورن نجیب الله ، جگرن سید اسدالله ، جگرن شمشیر خان، ظابط خلیل احمد، جگرن غلام رسول بلوچ، ظابط سلطان احمد، شیرین گل و بصیر خان ایفا نمودند." این ها بدنبال قلع و قمع عناصر وفادار بدولت دروازه های تحویلخانه ها را باز نموده و اسلحه و مهمات موجود را بین مجاهدین تقسیم کردند سپس به اتفاق قوماندان های مجاهد ملکی به شهر رو آورده و نقاط مقاومت دولتی را نابود کردند.

روز یکشنبه 27 حوت قیام به نقطه او ج خود رسید . بروز های 28 و 29 حوت بین نیروهای نظامی فرقه که از مردم حمایت میکردند و قوای تازه وارد دولتی جنگ های سنگینی رخ داد و دگرمن نوراحمد یکی از رهبران قیام فرقه 17 به شهادت رسید. با فشار حملات هوائی که از داخل خاک روسیه و میدان هوائی شیندند صورت میگرفت بالاخره مقاومت قیام فرقه 17 خاتمه یافت و قیام کنندگان منطقه را ترک نمودند.

گرچه قیام بیست و چهارم حوت 1357 هرات قهرمان ضمن نابودی همه مراکز رژیم با بجا گذاشتن بیست و پنج هزار شهید گلگون قبا به پایان رسید اما افتخار آن تا ابد بنام فرزندان با غیرت و حماسه آفرین هرات ثبت خواهد بود. در جریان این قیام مردم 50 تن از مشاورین و کارمندان شوروی را که در پروژه های مختلف کار میکردند به قتل رسانیدند. این قیام بعنوان یک حماسه جاویدان اسلام و اولین قیام بزرگ شهری در مقابل رژیم به خط درشت در دل تاریخ نقش میبندد و خبر عظمت آن به سراسر گیتی گسترده میشود. تعداد شهیدان این قیام را تا چهل و پنج هزار نیز گفته اند اما اکثراَ تعداد شهدای این قیام را بیست و پنج هزار میدانند.

ویلهم دیتل نویسندده کتاب گذرگاه افغانستان در مورد این قیام مینویسد : " درتاریخ آسیا جنگ هرات در نوع خود بی نظیر بود . این کشت و کشتار را تنها با در گیری های شهر ( حماه ) در سوریه میتوان تشبیه کرد. کشتار مزبور که در فبروری 1982 در شهر حماه اتفاق افتاد به قیمت ازبین رفتن جان سی هزار نفر تمام شد " . همانطوریکه در حماه مستشاران نظامی روسیه تجربیات قدرت آتش خود را در اختیار رژیم گذاشتند در افغانستان هم یک تعداد از مستشاران نظامی خود را تحت ریاست جنرال الکسی سپی لُف که در جریان اشغال چکوسلواکیا از خود کار دانی نشان داده بود و تجاربی کسب کرده بود فرستادند تا کاری را از پیش برده بتوانند که نتوانستند. این قیام وحشت زیادی را بر روسها مستولی نمود طوریکه روزنامه پراودا چندین کشور خورد و بزرگ را به دست داشتن در این قیام مردمی متهم کرد.

بیست و چهارم حوت سند زنده از جنایت ، وحشی گری، بر بریت و خونخواری وطنفوروشان خلق و پرچم است که امروز باز با تغیر نام با بی حیائی محض شعار دیموکراسی سر میدهند اما تا ابد نخواهند توانست لکه این جنایات را از جبین خود بزدایند. امروز قاتلین شهدای 24 حوت و همفکران دیگرشان با بی حیائی تمام بوسیله نوشته ها و صحبت ها ی وقیحانه در بعضی از محافل تلاش مینمایند تا با تغیر چهره- خود را حامیان حقوق بشر و دیموکراسی قلمداد نمایند. ایشان با وقاحت تمام به انتقاد از رهروان بیست و چهارم حوت که همانا مدافعین استقلال و آزادی کشور اند می پردازند و تلاش دارند انتقامی را که بوسیله روسها و پاکستانی ها از فرزندان اصیل و آزاده این کشور گرفته نتوانسته اند امروز با لباس دیگری بگیرند. سوال این جا است که آیا غربی ها هم همانند روسها و پاکستانیها ساده لوح خواهند بود تا برای اداره و حسن روابط با یک کشوری از چنین مردمی استفاده نمایند و یا اینکه خواهند گذاشت همانگونه که دیموکراسی در کشور های خود شان باعث انتخاب زعیم دلخواه مردم شان میگردد در کشور ما هم مردم ما را از مزیت های واقعی خود بهره مند گرداند و دیموکراسی به دیوکراسی مبدل نشود.

از آنجائیکه این قیام افتخارات زیادی را آفریده و از عظمت فراونی برخوردار بوده عده زیادی همواره تلاش نموده اند تا از افتخارات این قیام بهره برداری سیاسی نمایند. بگونه مثال حضرت صاحب صبغت الله مجددی که عده را طی نامه قبل ازین قیام برای مقابله با رژیم دعوت نموده بوده بعد ها تلاش های فراوانی صورت گرفته است تا وانمود شود که این قیام بزرگ با همان نامه کوچک آغاز شده است و همچنان بعضی از احزاب دیگر هم تلاش های داشته اند تا این قیام را کاملا به خود نسبت بدهند که این منصفانه نبوده و نیست.

اسماعیل خان که یکی از رهبران اصلی این قیام بوده درمورد نقش احزاب در قیام مردم و قیام افسران فرقه 17 طی مصاحبه در کتاب سردار آریا گفته است: در آن زمان احزاب و رهبران آنقدر مطرح و شناخته شده نبودند که بتوانند چنین قیامی را سازماندهی نمایند و شاید در گوشه و کنار صحبت های خصوصی داشته بوده باشند اما آن فعالیت ها به حدی نبوده است که منجر به قیامی با این عظمت شود.

واقعیت هم همین است که این یک قیام مردمی بوده و احزاب و گروه ها در آن نقش اساسی نداشته اند. این ها مسائلی است که نشان میدهد که در طول تاریخ عده از افتخارات و دست آورد های مردم هرات سوء استفاده نموده اند و هیچ امتیازی به هراتیان نداده اند. اکثریت کسانی که در دوره های مختلف به هرات آمده اند چشم به عواید و موقعیت وامتیازات آن داشته اند چنانچه تا همین حالا هم شاهد همچو جریاناتی می باشیم . قدم های مثبتی هم که در چند سال گذشته توسط فرزندان اصیل هرات در راه رشد و شگوفائی آن شهر برداشته شده بوده آگاهانه و یا نا آگاهانه به رکود مواجه ساخته شده است که امیدواریم هراتیان عزیز با وحدت و یکپارچگی موقعیت و افتخارات تاریخی خویش را باز یابند.

ضمن اینکه خاطره این روز پر افتخار را گرامی میداریم به ارواح مطهر شهیدان راه اسلام و آزادی از درگاه حضرت ایزد متعال (ج) طلب رحمت مینمائیم . خداوند (ج) به حرمت خون پاک شهدای بیست و چهارم حوت کسانی را که بگونه تبعیض منشانه به هرات نگاه میکنند و میخواهند هرات را بصورت عمدی از حرکت بسوی شگوفائی باز دارند به شکست و ذلت ابدی گرفتارفرماید و هرات و هراتیان را سر بلند نگه دارد! آمین یا رب العالمین

 

Copyright © Mohammad Youssof Qawwam, All rights reserved to Heratonline.com
کليه امتيازات و حقوق اين سايت محفوظ ميباشد
Phentermine - Please promote this Phentermine Resource Online site by keeping this counter as it is.

There are currently : visitors online.
Powered by:
Online Count.
Seven days report